Terapia fokalna
Nowoczesna, małoinwazyjna metoda leczenia zlokalizowanego raka gruczołu krokowego, o skuteczności porównywalnej do leczenia radykalnego staje się standardem w wielu krajach przeobrażając się w nową, powszechnie obowiązującą metodę leczenia guzów stercza.
Umów wizytę
Rak gruczołu krokowego ograniczony do narządu jest jednym z najczęściej rozpoznawanych nowotworów u mężczyzn. Klasyczne metody leczenia radykalnego – prostatektomia oraz radioterapia – są skuteczne onkologicznie, jednak często wiążą się z istotnymi działaniami niepożądanymi, takimi jak nietrzymanie moczu czy zaburzenia erekcji, które mogą znacząco obniżać jakość życia pacjenta.
Eksperci zwracają uwagę, że wspomniane leczenie radykalne jest obarczone licznymi i poważnymi konsekwencjami. U większości pacjentów poddanych prostatektomii radykalnej występują zaburzenia erekcji, a u ok.10-20%- nietrzymanie moczu.
Po zastosowaniu radioterapii odległymi konsekwencjami napromieniania są m.in: krwotoczne zapalenie pęcherza, nawracający krwiomocz, zapalenie błon śluzowych odbytnicy, zwężenie cewki moczowej czy wtórne nowotwory w obszarze miednicy mniejszej, w tym innych narządów układu moczowego.
Dodatkowo przy stosowaniu terapii hormonalnej, w przypadku terapii deprywacji androgenowej istnieje zwiększone ryzyko zdarzeń sercowo-naczyniowych, demencji, rozwoju cukrzycy, czy osteoporozy.
Terapia fokalna jest alternatywną opcją leczenia pozwalającą na dobrą kontrolę miejscową nowotworu, przy jednoczesnym zminimalizowaniu toksyczności leczenia
U odpowiednio wyselekcjonowanych chorych alternatywą może być terapia fokalna (ogniskowa) raka prostaty – nowoczesne, minimalnie inwazyjne podejście, które łączy skuteczność onkologiczną z korzystnym profilem bezpieczeństwa i ochroną funkcji układu moczowo-płciowego.
Strategia leczenia zlokalizowanego raka prostaty zależy od stopnia zaawansowania choroby oraz przynależności do grupy ryzyka (niskiego, pośredniego lub wysokiego). Terapia fokalna znajduje zastosowanie głównie u pacjentów z rakiem ograniczonym do jednego, dominującego ogniska nowotworowego, potwierdzonego w badaniach obrazowych i biopsji.
Czym jest terapia fokalna raka gruczołu krokowego?
Terapia fokalna to precyzyjna, minimalnie inwazyjna metoda leczenia raka prostaty, polegająca na zniszczeniu, przy pomocy bardzo zaawansowanej technologicznie aparatury zabiegowej, wyłącznie ogniska nowotworowego wraz z niewielkim marginesem bezpieczeństwa, przy jednoczesnym zachowaniu zdrowej części gruczołu krokowego.
TMA bazuje na modelach wirtualnych prostaty, takich, jakie wykorzystuje się podczas biopsji fuzyjnej. Urolog wprowadza igłę w miejsce zmiany, ale zamiast pobierać wycinek, podaje energię mikrofalową, która niszczy nowotwór.
W przeciwieństwie do leczenia radykalnego, terapia fokalna nie obejmuje całego narządu. Dzięki temu możliwe jest ograniczenie uszkodzenia struktur odpowiedzialnych za trzymanie moczu i funkcję erekcyjną, przy zachowaniu skutecznej kontroli choroby nowotworowej.
Czas trwania zabiegu wynosi między 40 a 80 minut.Pacjent jeszcze tego samego dnia opuszcza szpital najczęściej bez cewnika pęcherzowego.
W ramach terapii ogniskowej stosuje się różne technologie ablacyjne, m.in.:
- ultradźwięki o wysokiej intensywności (HIFU),
- krioterapię,
- nieodwracalną elektroporację (IRE),
- ogniskową ablację laserową (FLA),
- terapię fotodynamiczną (PDT),
- ablację mikrofalową (TMA),
- ablację prądem o częstotliwości radiowej (RFA),
- ogniskową brachyterapię.
Zabieg wykonywany jest najczęściej w trybie chirurgii jednego dnia, po szczegółowej kwalifikacji opartej na wynikach PSA, rezonansu magnetycznego prostaty oraz biopsji celowanej.
Zalety terapii fokalnej raka prostaty
Małoinwazyjna metoda leczenia – brak klasycznego zabiegu operacyjnego, nacięć chirurgicznych, radioterapii i leczenia hormonalnego.
Ochrona funkcji moczowo-płciowych – terapia fokalna tylko nieznacznie zwiększa ryzyko nietrzymania moczu, a częstość zaburzeń erekcji jest istotnie niższa niż po prostatektomii lub radioterapii.
Korzystny profil bezpieczeństwa – niski odsetek poważnych powikłań oraz mniejsza toksyczność w porównaniu z leczeniem radykalnym.
Krótki czas rekonwalescencji – szybki powrót do codziennych aktywności, zazwyczaj bez konieczności długiej hospitalizacji.
Możliwość powtórzenia leczenia – terapia fokalna może być ponownie zastosowana lub uzupełniona innymi metodami w razie potrzeby.
Zachowanie możliwości leczenia radykalnego – w przypadku niepowodzenia terapii fokalnej, późniejsze zastosowanie prostatektomii lub radioterapii pozostaje skuteczne zarówno onkologicznie, jak i funkcjonalnie.
Skuteczność onkologiczna – u około 80% pacjentów możliwe jest uniknięcie leczenia radykalnego przez co najmniej 5 lat od zakończenia terapii, przy bardzo dobrych wynikach kontroli choroby. Według najnowszych badań 90,5%
Umów wizytę
Terapia fokalna - podsumowanie
Terapia fokalna raka gruczołu krokowego to nowoczesna, precyzyjna i bezpieczna metoda leczenia zlokalizowanego nowotworu prostaty u odpowiednio dobranych pacjentów. Pozwala skutecznie kontrolować chorobę przy jednoczesnym zachowaniu jakości życia, funkcji seksualnych oraz kontroli oddawania moczu.
Dzięki temu, że terapia ogniskowa nie zamyka drogi do leczenia radykalnego w przyszłości, stanowi racjonalną i coraz częściej wybieraną strategię postępowania u chorych z rakiem prostaty o niskim lub pośrednim ryzyku.
Kwalifikacja do terapii fokalnej wymaga dokładnej diagnostyki oraz indywidualnej konsultacji urologicznej, która pozwala ocenić, czy jest to optymalna metoda leczenia w danym przypadku. Leczenie metodą TMA dotyczy pacjentów we wczesnym stadium raka prostaty z niedużymi ogniskami raka( do 15 mm). Pacjenci po tym zabiegu, w rzypwdku nawrotu choroby, nadal będą mogli skorzystać z leczenia radykalnego. Metoda ta stanowi także bezpieczną ścieżkę dla osób z obciążeniami kardiologicznymi lub innymi chorobami współistniejącymi.
Nie posiadam umowy z NFZ na leczenie tą metodą ani na konsultacje kwalifikacyjne kontrolne w tym zakresie.
Terapia fokalna - FAQ
Jak przygotować się do konsultacji kwalifikacyjnej?
Na konsultację warto zabrać dotychczasową dokumentację medyczną, wyniki badań obrazowych, wyniki biopsji oraz aktualne wyniki PSA. Dzięki temu możemy dokładnie ocenić sytuację kliniczną i sprawdzić, czy terapia fokalna będzie odpowiednim rozwiązaniem. Jeśli czegoś brakuje, podczas konsultacji wskażemy, jakie badania warto jeszcze uzupełnić.
Jak wygląda kwalifikacja do zabiegu?
Kwalifikacja do terapii fokalnej opiera się na dokładnej analizie dokumentacji medycznej i całościowej ocenie przypadku. Podczas wizyty omawiam wyniki badań, lokalizację zmiany, zakres choroby oraz możliwe metody leczenia. Jeżeli terapia fokalna będzie odpowiednim rozwiązaniem, wyjaśniam przebieg zabiegu, dalsze etapy postępowania i plan kontroli po leczeniu.
Jak długo trwa zabieg i jak wygląda powrót do codziennego funkcjonowania?
Terapia fokalna jest metodą małoinwazyjną, dlatego rekonwalescencja jest zwykle krótsza niż po leczeniu radykalnym. Sam zabieg nie wymaga leczenia całej prostaty, a jego zakres jest ograniczony do ogniska nowotworowego. Podczas konsultacji omawiam z pacjentem, jak wygląda przygotowanie do zabiegu, czego można spodziewać się po leczeniu i kiedy zwykle możliwy jest powrót do codziennych aktywności.
Czy terapia fokalna jest odpowiednia dla każdego pacjenta?
Terapia fokalna nie jest metodą odpowiednią w każdym przypadku. Kwalifikacja zależy między innymi od lokalizacji i charakteru zmiany, wyników badań oraz ogólnego stanu zdrowia pacjenta. Dlatego każda decyzja poprzedzona jest szczegółową analizą dokumentacji i konsultacją specjalistyczną, której celem jest wybór najlepszego i najbezpieczniejszego sposobu leczenia.
Co jeśli nie zakwalifikuję się do terapii fokalnej?
Nie każdy pacjent z rakiem prostaty będzie odpowiednim kandydatem do leczenia ogniskowego. Jeżeli terapia fokalna nie będzie najlepszym rozwiązaniem, podczas konsultacji omawiam inne możliwe metody postępowania i wskazuję, jaki kierunek leczenia będzie najkorzystniejszy w danym przypadku. Celem konsultacji jest nie tylko ocena kwalifikacji do zabiegu, ale przede wszystkim wybór właściwej i bezpiecznej ścieżki leczenia.